- Jak dobrać zabawki do wieku dziecka – kluczowe zasady wyboru
- Zabawki odpowiednie do wieku dziecka – jakie wybrać dla maluchów i starszaków?
- Zabawki a wiek dziecka – co wspiera rozwój na poszczególnych etapach?
- Jak unikać błędów przy wyborze zabawek dopasowanych do wieku dziecka?
- Najlepsze propozycje zabawek odpowiednich do wieku dziecka w różnym przedziale wiekowym
Choć na większości zabawek znajdziesz informację, dla dzieci, w jakim wieku jest przeznaczona, nie zawsze oznacza to, że będzie to trafny wybór dla Twojej pociechy. Sprawdź, jak dobrać zabawki do wieku dziecka tak, by trafić idealnie w jego potrzeby rozwojowe!
Jak dobrać zabawki do wieku dziecka – kluczowe zasady wyboru
Zabawki a wiek dziecka to temat nieco bardziej złożony niż tylko oznaczenie producenta na opakowaniu. Wiek jest bowiem wskaźnikiem etapu rozwojowego, ogólnikiem, a nie sztywną granicą. Każde dziecko jest inne, rozwija się w swoim tempie, ma swój własny temperament i zdolności, dlatego wiek z opakowania ma charakter orientacyjny – ostateczną decyzję podejmują rodzice.
Ważne jest to, że zabawki nie mogą być ani zbyt skomplikowane, ani zbyt proste. Te pierwsze mogą wzbudzać frustrację, demotywować dziecko, drugie – zwyczajnie je znudzić. Filarem dobrego wyboru powinno być także kierowanie się bezpieczeństwem dziecka. Zabawki powinny być opatrzone stosownymi certyfikatami, być wykonane z nieszkodliwych materiałów i nie generować ryzyka, że elementy zostaną połknięte lub użyte niezgodnie z przeznaczeniem.
Liczy się też adekwatność poznawcza, czyli to, co dziecko jest w stanie realnie zrozumieć i zrobić. Zabawki odpowiednie do wieku dziecka to także takie, które mają potencjał rozwojowy, czyli rosną wraz z dzieckiem, dzięki czemu dziecko może bawić się nimi przez długi czas, realizując coraz to nowe pomysły z wykorzystaniem danej zabawki.

Zabawki odpowiednie do wieku dziecka – jakie wybrać dla maluchów i starszaków?
Niemowlęta i dzieci do 2 roku życia najbardziej docenią wszelkiego rodzaju zabawki sensoryczne i manipulacyjne – wszędzie tam, gdzie liczy się ruch, dotyk, dźwięk. Poczucie sprawczości u takich maluchów buduje u dzieci wykonywanie powtarzalnych, przyjemnych aktywności, na przykład naciskanie zabawek czy przekręcanie śrubek na tablicy manipulacyjnej.
Dzieci w wieku 3-5 lat lubią zabawy w naśladowanie, odgrywanie ról, które pozwalają przerobić codzienne emocje, lepiej wczuć się w to, co myślą i co czują inni ludzie. Sprawdzą się też układanki z elementami dopasowanymi do wieku – duże, bezpieczne puzzle, drewniane klocki, wszystko to, co pozwala rozwijać się motorycznie i uczyć się logicznego myślenia.
Z kolei dzieci sześcio– i siedmioletnie docenią zabawki, które wymagają już nieco większego skupienia, rozumienia zasad, wykonywania konkretnych sekwencji, które uczą cierpliwości i dają dzieciom wyzwania. W tym wieku maluch zaczyna myśleć już projektowo, potrafią zaplanować zabawę wiele kroków naprzód.
Od ósmego roku życia pociechy mogą już bawić się zabawkami konstrukcyjnymi, logicznymi, które wymagają czytania instrukcji, planowania rozwiązań, testowania różnych opcji. Przykładem mogą być klocki InPost dostępne w naszym sklepie Out Of The Box. Pasują do większości systemów innych klocków dostępnych na rynku, dodatkowo mają klarowne, czytelne instrukcje składania, a dziecko może mieć swój własny Paczkomat, Sortownię czy Ciężarówkę InPost na półce!
U starszych dzieci ważne jest pogłębianie rozwoju koncentracji i nauka myślenia przestrzennego. Dzieci mogą bawić się w zasadzie czym chcą, ale zabawki logiczne i konstrukcyjne dają największą satysfakcję w postaci namacalnego efektu, nad którym dziecko musiało się nieco napracować.
Zabawki a wiek dziecka – co wspiera rozwój na poszczególnych etapach?
Zabawki dla najmłodszych rozwijają motorykę małą i dużą, to znaczy koordynację na linii ręka-oko oraz ruchową, w przypadku zabawek sprawnościowych, sportowych. To także rozwój poznawczy – u mniejszych dzieci przyczynowo-skutkowy, u starszych zaś logiczny i analityczny.
Dzieci z udziałem zabawek ćwiczą także kompetencje społeczne. Zabawa równoległa i wspólna, umiejętność dzielenia się, negocjacji, kompromisów. Nauka rozwiązywania konfliktów, odgrywania ról, w których często przyjdzie dziecku poczuć trudne, ale kontrolowane emocje w bezpiecznych warunkach.
Konstrukcje i budowle są z kolei polem do uczenia się planowania, testowania różnych rozwiązań, podczas zabawy przytrafią się błędy, które dziecko będzie musiało naprawić poprzez znalezienie innego rozwiązania. Im więcej prób, tym więcej kompetencji nabierze dziecko – szczególnie istotne jest to w przypadku starszych pociech, które takich umiejętności potrzebują na co dzień, na przykład w szkole.
Jak unikać błędów przy wyborze zabawek dopasowanych do wieku dziecka?
Jednym z błędów, które popełniają rodzice, jest kupowanie dzieciom zabawek na zapas. Jeśli coś przeznaczone jest dla dzieci w wieku 8-10 lat, istnieje duże ryzyko, że czterolatek zupełnie nie zrozumie koncepcji takiej zabawki. Ba, może zniechęcić się tak, że kiedy do niej dorośnie, nie podejmie próby bawienia się nią po raz kolejny.
Inny błąd to niedocenianie umiejętności dziecka i wręczanie mu czegoś poniżej jego poziomu rozwojowego. Jeżeli maluch znacznie wyprzedza rówieśników, potrafi czytać czy pisać, nie będzie zainteresowany rozwiązywaniem zagadek wyłącznie obrazkowych, przeznaczonych dla mniejszych dzieci.
Błędem jest także bezrefleksyjne kierowanie się trendami czy modą, bo wartościowe zabawki wcale nie muszą być tymi, które są bardzo popularne. Przeciwnie, te modne często nie niosą za sobą żadnych wartościowych cech i nie wpływają pozytywnie na rozwój dziecka.
Czasami zdarza się, że zabawka ma zbyt wiele funkcji, przez co dziecko tak naprawdę nie potrafi skupić się na żadnej z nich. Przebodźcowanie może zmęczyć pociechę i sprawić, że zaniecha prób bawienia się danym przedmiotem, który nie sprawia mu przyjemności. Weź także pod uwagę zainteresowania dziecka, bo jeśli maluch pasjonuje się zwierzętami czy przyrodą, zabawki o tematyce samochodowej mogą nie być strzałem w dziesiątkę.

Najlepsze propozycje zabawek odpowiednich do wieku dziecka w różnym przedziale wiekowym
Jak zdefiniować cechy dobrych zabawek, które można dopasować niezależnie od tego, w jakim wieku jest dziecko? Po pierwsze, dobrym pomysłem są te otwarte, to znaczy takie, w których nie istnieje jedno prawidłowe rozwiązanie. Mogą być to wspomniane klocki konstrukcyjne, gdzie instrukcja jest jasna, ale nic nie stoi na przeszkodzie, by zbudować z nich samodzielnie zupełnie inne modele.
Drugi aspekt to zabawki rosnące wraz z dzieckiem, których poziom trudności można ciągle stopniować, dzięki czemu dziecko będzie ciągle zainteresowane daną zabawką. Po trzecie, zabawka nie musi być ani droga, ani skomplikowana, ale powinna po prostu sprawiać maluchowi przyjemność. Choć aspekt nauki poprzez zabawę jest istotny, celem zabawki jest jednak zapewnienie rozrywki, możliwości zrelaksowania się, eksplorowania i po prostu cieszenia się z bycia dzieckiem.
Pamiętaj też o zasadach bezpieczeństwa i o tym, by najmłodsze dzieci nie bawiły się drobnymi elementami, które mogłyby omyłkowo połknąć, zaś starsze – dobrze zrozumiały instrukcję zabawek polegających na przykład na eksperymentach z różnymi cieczami. Powodzenia – wybierz zabawki, które Twoje dziecko naprawdę polubi!